{"id":55983,"date":"2024-01-24T12:08:29","date_gmt":"2024-01-24T11:08:29","guid":{"rendered":"https:\/\/dignitynews.eu\/?p=55983"},"modified":"2024-01-24T21:54:21","modified_gmt":"2024-01-24T20:54:21","slug":"artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/","title":{"rendered":"Artur Eisenbach \u2013 zapomniany \u017cydowski historyk, badacz dziej\u00f3w \u017byd\u00f3w w XIX w. na ziemiach polskich"},"content":{"rendered":"
By\u0142 jednym z najwybitniejszych znawc\u00f3w historii \u017byd\u00f3w pod zaborami. Mimo, \u017ce pionierskie monografie Artura Eisenbacha powsta\u0142y w komunistycznej Polsce, pozosta\u0142y rzetelnymi opracowaniami.<\/strong><\/h5>\n

Urodzi\u0142 si\u0119 w 1900 r. w Nowym S\u0105czu (Austro-W\u0119gry). Artur Eisenbach pochodzi\u0142 z biednej \u017cydowskiej rodziny, dlatego po uko\u0144czeniu szko\u0142y elementarnej zosta\u0142 \u015blusarzem. Jego ambicje by\u0142 o wiele wi\u0119ksze, dlatego postanowi\u0142 kszta\u0142ci\u0107 si\u0119 w kierunku nauczycielskim. W 1923 r. rozpocz\u0105\u0142 kursy w tym zakresie w Wilnie, po czym przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Krakowa, gdzie w 1930 r. zda\u0142 matur\u0119.<\/p>\n

Du\u017ce zdolno\u015bci analityczne spowodowa\u0142y, \u017ce zacz\u0105\u0142 studiowa\u0107 histori\u0119 \u2013 najpierw na Uniwersytecie Jagiello\u0144skim, a nast\u0119pnie na Warszawskim. By\u0142 uczniem Marcelego Handelsmana, jednak przed wojn\u0105 nie uda\u0142o mu si\u0119 rozpocz\u0105\u0107 kariery uniwersyteckiej. Tym niemniej zalicza\u0142 si\u0119 do kr\u0119gu historyk\u00f3w, kt\u00f3rzy zajmuj\u0105c si\u0119 dziejami \u017byd\u00f3w na ziemiach polskich, wsp\u00f3\u0142pracowali z \u017bydowskim Instytutem Naukowym w Wilnie (YIVO).<\/p>\n

Po wybuchu drugiej wojny \u015bwiatowej Eisenbach wyjecha\u0142 do Buczacza, sk\u0105d zosta\u0142 zes\u0142any przez w\u0142adze sowieckie w g\u0142\u0105b Zwi\u0105zku Sowieckiego. Do Polski powr\u00f3ci\u0142 w 1946 r. jako repatriant.<\/p>\n

Tu\u017c po wojnie wst\u0105pi\u0142 do Polskiej Partii Robotniczej, a nast\u0119pnie do Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej. Deklaracje polityczne umo\u017cliwi\u0142y mu awans w instytucji kultury, jak\u0105 by\u0142 \u017bydowski Instytut Historyczny (\u017bIH). W latach 1966-1968 pe\u0142ni\u0142 funkcj\u0119 jego dyrektora, jednak na fali Marca 1968 r. zosta\u0142 odwo\u0142any z tego stanowiska.<\/p>\n

Antysemityzm okresu komunistycznej Polski nie by\u0142 w stanie zmusi\u0107 go do wyjazdu z kraju. Od 1966 r., r\u00f3wnolegle, gdy pracowa\u0142 w \u017bIH, by\u0142 zatrudniony w Instytucie Historii Polskiej Akademii Nauk.\u00a0 W 1977 r. przeszed\u0142 na emerytur\u0119, kontynuuj\u0105c do ko\u0144ca \u017cycie badania nad dziejami \u017byd\u00f3w na ziemiach polskich. Jego zainteresowania badacze zaowocowa\u0142y wieloma monografiami, kt\u00f3re mimo up\u0142ywu czasu, i mimo szalej\u0105cej w PRL cenzury, pozosta\u0142y rzetelnymi dzie\u0142ami. Eisenbacha interesowa\u0142a pocz\u0105tkowo Zag\u0142ada, lecz szybko od tego tematu odszed\u0142, skupiaj\u0105c si\u0119 na relacjach polsko-\u017cydowskich. Przygotowa\u0142 m.in. monografie \u201eKwestia r\u00f3wnouprawnienia \u017byd\u00f3w w Kr\u00f3lestwie Polskim\u201d i \u201eEmancypacja \u017byd\u00f3w na ziemiach polskich 1785-1870 na tle europejskim\u201d. Jako znawca kultury i historii \u017byd\u00f3w udziela\u0142 Jerzemu Kawalerowiczowi konsultacji przy filmie \u201eAusteria\u201d.<\/p>\n

Eisenbach pod koniec \u017cycia wr\u00f3ci\u0142 do tematyki Holokaustu, przygotowuj\u0105c edycj\u0119 wszystkich dzie\u0142 Emanuela Ringelbluma.<\/p>\n

Zmar\u0142 w Izraelu w 1992 r., pope\u0142niaj\u0105c samob\u00f3jstwo.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

By\u0142 jednym z najwybitniejszych znawc\u00f3w historii \u017byd\u00f3w pod zaborami. Mimo, \u017ce pionierskie monografie Artura Eisenbacha powsta\u0142y w komunistycznej Polsce, pozosta\u0142y rzetelnymi opracowaniami. Urodzi\u0142 si\u0119 w 1900 r. w Nowym S\u0105czu…<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":55984,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-55983","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"yoast_head":"\nArtur Eisenbach \u2013 zapomniany \u017cydowski historyk, badacz dziej\u00f3w \u017byd\u00f3w w XIX w. na ziemiach polskich - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Artur Eisenbach \u2013 zapomniany \u017cydowski historyk, badacz dziej\u00f3w \u017byd\u00f3w w XIX w. na ziemiach polskich - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"By\u0142 jednym z najwybitniejszych znawc\u00f3w historii \u017byd\u00f3w pod zaborami. Mimo, \u017ce pionierskie monografie Artura Eisenbacha powsta\u0142y w komunistycznej Polsce, pozosta\u0142y rzetelnymi opracowaniami. Urodzi\u0142 si\u0119 w 1900 r. w Nowym S\u0105czu…\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-01-24T11:08:29+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-01-24T20:54:21+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Napoleon_stellt_den_israelitischen_Kult_wieder_her_30._Mai_1806.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"2174\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1908\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Dignity News\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Dignity News\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\",\"name\":\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/\",\"name\":\"Artur Eisenbach \u2013 zapomniany \u017cydowski historyk, badacz dziej\u00f3w \u017byd\u00f3w w XIX w. na ziemiach polskich - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2024-01-24T11:08:29+00:00\",\"dateModified\":\"2024-01-24T20:54:21+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Artur Eisenbach \u2013 zapomniany \u017cydowski historyk, badacz dziej\u00f3w \u017byd\u00f3w w XIX w. na ziemiach polskich\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\",\"name\":\"Dignity News\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Dignity News\"},\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Artur Eisenbach \u2013 zapomniany \u017cydowski historyk, badacz dziej\u00f3w \u017byd\u00f3w w XIX w. na ziemiach polskich - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Artur Eisenbach \u2013 zapomniany \u017cydowski historyk, badacz dziej\u00f3w \u017byd\u00f3w w XIX w. na ziemiach polskich - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","og_description":"By\u0142 jednym z najwybitniejszych znawc\u00f3w historii \u017byd\u00f3w pod zaborami. Mimo, \u017ce pionierskie monografie Artura Eisenbacha powsta\u0142y w komunistycznej Polsce, pozosta\u0142y rzetelnymi opracowaniami. Urodzi\u0142 si\u0119 w 1900 r. w Nowym S\u0105czu…","og_url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/","og_site_name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","article_published_time":"2024-01-24T11:08:29+00:00","article_modified_time":"2024-01-24T20:54:21+00:00","og_image":[{"width":2174,"height":1908,"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2024\/01\/Napoleon_stellt_den_israelitischen_Kult_wieder_her_30._Mai_1806.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Dignity News","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Dignity News","Szacowany czas czytania":"2 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/","name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/","name":"Artur Eisenbach \u2013 zapomniany \u017cydowski historyk, badacz dziej\u00f3w \u017byd\u00f3w w XIX w. na ziemiach polskich - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website"},"datePublished":"2024-01-24T11:08:29+00:00","dateModified":"2024-01-24T20:54:21+00:00","author":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/artur-eisenbach-zapomniany-zydowski-historyk-badacz-dziejow-zydow-w-xix-w-na-ziemiach-polskich\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Artur Eisenbach \u2013 zapomniany \u017cydowski historyk, badacz dziej\u00f3w \u017byd\u00f3w w XIX w. na ziemiach polskich"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb","name":"Dignity News","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","caption":"Dignity News"},"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/55983","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=55983"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/55983\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":55989,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/55983\/revisions\/55989"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/55984"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=55983"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=55983"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=55983"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}