{"id":53830,"date":"2023-12-27T11:55:46","date_gmt":"2023-12-27T10:55:46","guid":{"rendered":"https:\/\/dignitynews.eu\/?p=53830"},"modified":"2023-12-27T18:40:08","modified_gmt":"2023-12-27T17:40:08","slug":"niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/","title":{"rendered":"Niewykorzystana pot\u0119ga \u2013 panowanie Zygmunta III Wazy"},"content":{"rendered":"<h5><strong>Wydawa\u0142oby si\u0119, \u017ce kr\u00f3l, za kt\u00f3rego rz\u0105d\u00f3w Rzeczypospolita posiada\u0142a najwi\u0119ksze w dziejach terytoria musi by\u0107 dobrym w\u0142adc\u0105, jednak czy rzeczywi\u015bcie tak by\u0142o?<\/strong><\/h5>\n<p>Dzi\u0119ki jagiello\u0144skiemu pochodzeniu po k\u0105dzieli syn Jana III Wazy i Katarzyny Jagiellonki zaskarbi\u0142 sobie zaufanie polskiej szlachty i w 1587 r. zosta\u0142 kr\u00f3lem Polski. Monarcha d\u0105\u017cy\u0142 do wzmocnienia w\u0142adzy kr\u00f3lewskiej, co sta\u0142o w opozycji do tradycji szlacheckiej i generowa\u0142o konflikt. Waza chcia\u0142 dominacji religii katolickiej w pa\u0144stwie, a wykluczanie szlachty innowierczej nie mog\u0142o przynie\u015b\u0107 spokoju w kraju. Zygmunt odziedziczy\u0142 koron\u0119 szwedzk\u0105 w 1592 r. Jednak\u017ce protestancka szlachta szwedzka, znaj\u0105c polityk\u0119 wyznaniow\u0105 kr\u00f3la zbuntowa\u0142a si\u0119 i pokona\u0142a jego wojska. W\u0142adca przede wszystkim chcia\u0142 odzyska\u0107 w\u0142adz\u0119 w Szwecji. W d\u0105\u017ceniu do celu pr\u00f3bowa\u0142 nawet sprzeda\u0107 polsk\u0105 koron\u0119 Habsburgom, co zosta\u0142o wykryte i udaremnione przez szlacht\u0119.<\/p>\n<p>W 1600 r. Rzeczpospolita sprowokowa\u0142a Szwecj\u0119 poprzez aneksj\u0119 Estonii, co doprowadzi\u0142o do inwazji odpartej, m.in. pod Kircholmem w 1605 r. Uwik\u0142anie pa\u0144stwa w konflikt mi\u0119dzynarodowy i tendencje centralistyczne kr\u00f3la doprowadzi\u0142y do rokoszu Zebrzydowskiego, zako\u0144czonego zwyci\u0119sk\u0105 dla kr\u00f3la bitw\u0105 pod Guzowem w 1607 r.<\/p>\n<p>W tym okresie w Moskwie nast\u0105pi\u0142o bezkr\u00f3lewie. Cz\u0119\u015b\u0107 polskiej magnaterii popar\u0142a w walkach o tron moskiewski Dymitra Samozwa\u0144ca. Jednak nowy car szybko zosta\u0142 zabity przez zbuntowanych bojar\u00f3w. Kilka lat p\u00f3\u017aniej polscy magnaci ponownie spr\u00f3bowali umie\u015bci\u0107 na tronie moskiewskim swojego kandydata. W konflikt zaanga\u017cowa\u0142a si\u0119 Szwecja, w konsekwencji do Rosji wkroczy\u0142a armia koronna. Dzi\u0119ki b\u0142yskotliwemu dowodzeniu hetmana Stanis\u0142awa \u017b\u00f3\u0142kiewskiego uda\u0142o si\u0119 pobi\u0107 nieprzyjaciela pod K\u0142uszynem (1610 r.) i wkroczy\u0107 do Moskwy. Przera\u017ceni bojarzy chcieli pertraktowa\u0107 z polskim kr\u00f3lem i wysun\u0119li propozycj\u0119 koronowania kr\u00f3lewicza W\u0142adys\u0142awa, przysz\u0142ego kr\u00f3la Polski, syna Zygmunta na cara. Zygmunt III Waza d\u0105\u017cy\u0142 jednak do pozyskania moskiewskiego tronu dla siebie. Przed\u0142u\u017caj\u0105cy si\u0119 impas polityczny doprowadzi\u0142 do \u00a0poddania okupowanego przez dwa lata \u00a0Kremla. W tej spos\u00f3b Polak\u00f3w omin\u0119\u0142a jedna z najwi\u0119kszych szans w dziejach.<\/p>\n<p>Od 1621 r. wojska szwedzkie wznowi\u0142y ataki na Inflanty i Prusy. Pomimo zwyci\u0119stwa pod Oliw\u0105 Polacy zako\u0144czyli walki z niekorzystnym wynikiem. Waza zmar\u0142 30 kwietnia 1632 r. na udar, nie osi\u0105gaj\u0105c wymarzonej korony szwedzkiej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Wydawa\u0142oby si\u0119, \u017ce kr\u00f3l, za kt\u00f3rego rz\u0105d\u00f3w Rzeczypospolita posiada\u0142a najwi\u0119ksze w dziejach terytoria musi by\u0107 dobrym w\u0142adc\u0105, jednak czy rzeczywi\u015bcie tak by\u0142o? Dzi\u0119ki jagiello\u0144skiemu pochodzeniu po k\u0105dzieli syn Jana III&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":53831,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-53830","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Niewykorzystana pot\u0119ga \u2013 panowanie Zygmunta III Wazy - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Niewykorzystana pot\u0119ga \u2013 panowanie Zygmunta III Wazy - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Wydawa\u0142oby si\u0119, \u017ce kr\u00f3l, za kt\u00f3rego rz\u0105d\u00f3w Rzeczypospolita posiada\u0142a najwi\u0119ksze w dziejach terytoria musi by\u0107 dobrym w\u0142adc\u0105, jednak czy rzeczywi\u015bcie tak by\u0142o? Dzi\u0119ki jagiello\u0144skiemu pochodzeniu po k\u0105dzieli syn Jana III&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-12-27T10:55:46+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2023-12-27T17:40:08+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/Soutman_Sigismund_III_Vasa_in_coronation_robes-scaled.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1506\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"2560\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Dignity News\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Dignity News\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\",\"name\":\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/\",\"name\":\"Niewykorzystana pot\u0119ga \u2013 panowanie Zygmunta III Wazy - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2023-12-27T10:55:46+00:00\",\"dateModified\":\"2023-12-27T17:40:08+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Niewykorzystana pot\u0119ga \u2013 panowanie Zygmunta III Wazy\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\",\"name\":\"Dignity News\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Dignity News\"},\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Niewykorzystana pot\u0119ga \u2013 panowanie Zygmunta III Wazy - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Niewykorzystana pot\u0119ga \u2013 panowanie Zygmunta III Wazy - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","og_description":"Wydawa\u0142oby si\u0119, \u017ce kr\u00f3l, za kt\u00f3rego rz\u0105d\u00f3w Rzeczypospolita posiada\u0142a najwi\u0119ksze w dziejach terytoria musi by\u0107 dobrym w\u0142adc\u0105, jednak czy rzeczywi\u015bcie tak by\u0142o? Dzi\u0119ki jagiello\u0144skiemu pochodzeniu po k\u0105dzieli syn Jana III&hellip;","og_url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/","og_site_name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","article_published_time":"2023-12-27T10:55:46+00:00","article_modified_time":"2023-12-27T17:40:08+00:00","og_image":[{"width":1506,"height":2560,"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/Soutman_Sigismund_III_Vasa_in_coronation_robes-scaled.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Dignity News","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Dignity News","Szacowany czas czytania":"2 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/","name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/","name":"Niewykorzystana pot\u0119ga \u2013 panowanie Zygmunta III Wazy - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website"},"datePublished":"2023-12-27T10:55:46+00:00","dateModified":"2023-12-27T17:40:08+00:00","author":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niewykorzystana-potega-panowanie-zygmunta-iii-wazy\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Niewykorzystana pot\u0119ga \u2013 panowanie Zygmunta III Wazy"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb","name":"Dignity News","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","caption":"Dignity News"},"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/53830","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=53830"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/53830\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":53836,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/53830\/revisions\/53836"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/53831"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=53830"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=53830"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=53830"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}