{"id":52770,"date":"2023-12-12T09:56:59","date_gmt":"2023-12-12T08:56:59","guid":{"rendered":"https:\/\/dignitynews.eu\/?p=52770"},"modified":"2023-12-12T09:56:59","modified_gmt":"2023-12-12T08:56:59","slug":"malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/","title":{"rendered":"Malowid\u0142a w Starej Dongoli w dzisiejszym Sudanie jednym z najciekawszych odkry\u0107 2023 roku"},"content":{"rendered":"<h5>Malowid\u0142a ze Starej Dongoli, w dzisiejszym Sudanie, odkryte przez ekspedycj\u0119 Centrum Archeologii \u015ar\u00f3dziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego znalaz\u0142y si\u0119 na li\u015bcie dziesi\u0119ciu najistotniejszych i najciekawszych odkry\u0107 archeologicznych tego roku. List\u0119 opublikowano na \u0142amach czasopisma \u201eArchaeology\u201d wydawanego przez Archaeological Institute of America.<\/h5>\n<p>Stara Dongola (staronubijska Tungul) to stolica Makurii, jednego z najznamienitszych pa\u0144stw afryka\u0144skiego \u015bredniowiecza. Zesp\u00f3\u0142 naukowc\u00f3w Uniwersytetu Warszawskiego, odkry\u0142 tam malowid\u0142a przedstawiaj\u0105ce \u015bwi\u0119te postaci.<\/p>\n<p>Malowid\u0142a ukazuj\u0105 Matk\u0119 Bosk\u0105, dwie postacie Chrystusa, a tak\u017ce scen\u0119 prezentuj\u0105c\u0105 triad\u0119: Chrystusa, archanio\u0142a Micha\u0142a i kr\u00f3la nubijskiego Dawida. Nie jest to typowe przedstawienie protekcji w\u0142adcy nubijskiego przez \u015bwi\u0119tych i archanio\u0142\u00f3w.<\/p>\n<p>Dawid by\u0142 jednym z ostatnich w\u0142adc\u00f3w chrze\u015bcija\u0144skiej Makurii, kt\u00f3rego panowanie wyznacza pocz\u0105tek ko\u0144ca kr\u00f3lestwa. Malowid\u0142o przedstawia kr\u00f3la, kt\u00f3ry k\u0142ania si\u0119 zasiadaj\u0105cemu na ob\u0142okach Chrystusowi. W\u0142adc\u0119 wspiera archanio\u0142 Micha\u0142, kt\u00f3rego roz\u0142o\u017cone skrzyd\u0142a otaczaj\u0105 opiek\u0105 zar\u00f3wno kr\u00f3la, jak i samego Chrystusa. Taka scena nie ma analogii w malarstwie nubijskim, ale podobne przedstawienia mo\u017cna spotka\u0107 na z\u0142otych monetach Micha\u0142a Paleologa, bitych w Bizancjum pomi\u0119dzy rokiem 1259 a 1282.<\/p>\n<p>Malowid\u0142om towarzysz\u0105 inskrypcje. Jak ustalili badacze na podstawie wst\u0119pnej lektury napis\u00f3w w j\u0119zyku greckim, s\u0105 to teksty o charakterze liturgicznym.<\/p>\n<p>Inskrypcje tego rodzaju z regu\u0142y wyst\u0119puj\u0105 w przestrzeniach poza g\u0142\u00f3wnym o\u0142tarzem w ko\u015bciele, w kt\u00f3rych sprawowano Eucharysti\u0119. Towarzysz\u0105ca g\u0142\u00f3wnej scenie inskrypcja staronubijska jest niezwykle trudna do rozszyfrowania. Dzi\u0119ki wst\u0119pnej lekturze wiadomo ju\u017c, \u017ce kilkakrotnie wspomniane jest w niej imi\u0119 kr\u00f3la Dawida i \u017ce zawiera ona pro\u015bb\u0119 do Boga o opiek\u0119 nad miastem. Zapewne chodzi tu o Dongol\u0119, za\u015b scena przedstawia w\u0142a\u015bnie kr\u00f3la Dawida.<\/p>\n<p>Arkadiusz S\u0142omczy\u0144ski<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Malowid\u0142a ze Starej Dongoli, w dzisiejszym Sudanie, odkryte przez ekspedycj\u0119 Centrum Archeologii \u015ar\u00f3dziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego znalaz\u0142y si\u0119 na li\u015bcie dziesi\u0119ciu najistotniejszych i najciekawszych odkry\u0107 archeologicznych tego roku. List\u0119 opublikowano na&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":52771,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[49],"tags":[],"class_list":["post-52770","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nauka"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Malowid\u0142a w Starej Dongoli w dzisiejszym Sudanie jednym z najciekawszych odkry\u0107 2023 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Malowid\u0142a w Starej Dongoli w dzisiejszym Sudanie jednym z najciekawszych odkry\u0107 2023 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Malowid\u0142a ze Starej Dongoli, w dzisiejszym Sudanie, odkryte przez ekspedycj\u0119 Centrum Archeologii \u015ar\u00f3dziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego znalaz\u0142y si\u0119 na li\u015bcie dziesi\u0119ciu najistotniejszych i najciekawszych odkry\u0107 archeologicznych tego roku. List\u0119 opublikowano na&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-12-12T08:56:59+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/malowidla-w-starej-dongoli-fot.-Uniwersytet-Warszawski.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1024\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"683\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Dignity News\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Dignity News\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\",\"name\":\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/\",\"name\":\"Malowid\u0142a w Starej Dongoli w dzisiejszym Sudanie jednym z najciekawszych odkry\u0107 2023 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2023-12-12T08:56:59+00:00\",\"dateModified\":\"2023-12-12T08:56:59+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Malowid\u0142a w Starej Dongoli w dzisiejszym Sudanie jednym z najciekawszych odkry\u0107 2023 roku\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\",\"name\":\"Dignity News\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Dignity News\"},\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Malowid\u0142a w Starej Dongoli w dzisiejszym Sudanie jednym z najciekawszych odkry\u0107 2023 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Malowid\u0142a w Starej Dongoli w dzisiejszym Sudanie jednym z najciekawszych odkry\u0107 2023 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","og_description":"Malowid\u0142a ze Starej Dongoli, w dzisiejszym Sudanie, odkryte przez ekspedycj\u0119 Centrum Archeologii \u015ar\u00f3dziemnomorskiej Uniwersytetu Warszawskiego znalaz\u0142y si\u0119 na li\u015bcie dziesi\u0119ciu najistotniejszych i najciekawszych odkry\u0107 archeologicznych tego roku. List\u0119 opublikowano na&hellip;","og_url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/","og_site_name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","article_published_time":"2023-12-12T08:56:59+00:00","og_image":[{"width":1024,"height":683,"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2023\/12\/malowidla-w-starej-dongoli-fot.-Uniwersytet-Warszawski.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Dignity News","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Dignity News","Szacowany czas czytania":"2 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/","name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/","name":"Malowid\u0142a w Starej Dongoli w dzisiejszym Sudanie jednym z najciekawszych odkry\u0107 2023 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website"},"datePublished":"2023-12-12T08:56:59+00:00","dateModified":"2023-12-12T08:56:59+00:00","author":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/malowidla-w-starej-dongoli-w-dzisiejszym-sudanie-jednym-z-najciekawszych-odkryc-2023-roku\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Malowid\u0142a w Starej Dongoli w dzisiejszym Sudanie jednym z najciekawszych odkry\u0107 2023 roku"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb","name":"Dignity News","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","caption":"Dignity News"},"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52770","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=52770"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52770\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":52776,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/52770\/revisions\/52776"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/52771"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=52770"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=52770"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=52770"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}