{"id":42681,"date":"2023-03-08T08:54:41","date_gmt":"2023-03-08T07:54:41","guid":{"rendered":"https:\/\/dignitynews.eu\/?p=42681"},"modified":"2023-03-08T09:56:00","modified_gmt":"2023-03-08T08:56:00","slug":"nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/","title":{"rendered":"Nie bia\u0142a, lecz czarna \u2013 \u017ca\u0142obna. Kobiety polskie i ich modowy protest przeciwko carskiej Rosji (1861-1863)"},"content":{"rendered":"<p><b>Polacy badacze powstania styczniowego zauwa\u017cyli, \u017ce antyrosyjskie powstanie styczniowe (1863 r.) rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 od czarnych sukni i na nich si\u0119 sko\u0144czy\u0142o. Polskie kobiety masowo zak\u0142ada\u0142y czarne stroje oraz patriotyczn\u0105 bi\u017cuteri\u0119, protestuj\u0105c przeciwko polityce carskiej. Noszenie ich wymaga\u0142o odwagi, poniewa\u017c za niestosown\u0105 w ocenie w\u0142adz zaborczych czarn\u0105 barw\u0119 sukni karano grzywnami, a nawet stosowano inne radykalniejsze \u015brodki.<\/b><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">W lutym 1861r. w Warszawie mia\u0142a miejsce patriotyczna manifestacja, kt\u00f3r\u0105 w\u0142adze rosyjskie krwawo st\u0142umi\u0142y. W reakcji na te wydarzenia polskie kobiety masowo zacz\u0119\u0142y pojawia\u0107 si\u0119 w ko\u015bcio\u0142ach ubrane na czarno, modl\u0105c si\u0119 za dusze poleg\u0142ych. Postawa ta nie usz\u0142a uwadze w\u0142adz rosyjskich, kt\u00f3re wyda\u0142y zakaz noszenia stroj\u00f3w \u017ca\u0142obnych. Jednak obej\u015bcie zarz\u0105dzenia okaza\u0142o si\u0119 bardzo \u0142atwe, poniewa\u017c arcybiskup Antoni Melchior Fija\u0142kowski og\u0142osi\u0142 \u017ca\u0142ob\u0119 narodow\u0105. Wkr\u00f3tce te\u017c okaza\u0142o si\u0119, \u017ce czarne suknie noszone przez panie w Warszawie sta\u0142y si\u0119 przebojem modowym najpierw w Londynie, a potem w Pary\u017cu. By\u0142 to chyba jedyny przypadek dyktatu mody polskiej, kt\u00f3ry zaakceptowa\u0142 Pary\u017c. Dzi\u0119ki temu trudniej by\u0142o odr\u00f3\u017cni\u0107 zwyk\u0142\u0105 modnisi\u0119 od patriotki.<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Z\u0142a sytuacja polityczna, w jakiej znajdowa\u0142a si\u0119 Polska pod rosyjskim zaborem, wybuch powstania styczniowego i jego niepowodzenie, wzmocni\u0142y w polskich kobietach przekonanie o potrzebie nieustannego manifestowania swym czarnym ubiorem przywi\u0105zania do polsko\u015bci. Niekt\u00f3re z nich w czarnych sukniach bra\u0142y nawet \u015bluby.\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Poniewa\u017c protest utrzymywa\u0142 si\u0119 ca\u0142ymi latami, w\u0142adze Kr\u00f3lestwa Polskiego postanowi\u0142y w ko\u0144cu sko\u0144czy\u0107 z modow\u0105 manifestacj\u0105. W 1863 r. wprowadzono kary grzywny za czarne suknie, a czaj\u0105cy si\u0119 na ulicach agenci carscy rozrywali czarne krynoliny specjalnymi hakami. Dzia\u0142ania te spowodowa\u0142y, \u017ce kobiety przerzuci\u0142y si\u0119 na szare suknie, lecz tak\u017ce one zosta\u0142y zabronione. Zakazano r\u00f3wnie\u017c zak\u0142adania br\u0105zowych sukien, a zdarza\u0142o si\u0119, \u017ce niekt\u00f3re kobiety ubrane na zielono r\u00f3wnie\u017c karano finansowo. Uwa\u017cano, \u017ce ziele\u0144 to kolor nadziei, wi\u0119c z pewno\u015bci\u0105 barw\u0119 t\u0119 wybiera\u0142y nieprzypadkowo\u2026\u00a0<\/span><\/p>\n<p><span style=\"font-weight: 400;\">Ostatecznie sankcje karne okaza\u0142y si\u0119 skuteczne, tym niemniej moda tamtych czas\u00f3w, wraz z pojawiaj\u0105ca si\u0119 masowo patriotyczn\u0105 bi\u017cuteri\u0105, sta\u0142a si\u0119 niezbywalnym elementem polskiej kultury. Szerzej, tematyk\u0119 tzw. czarnej bi\u017cuterii zaprezentowano w pi\u0119knie wydanej publikacji autorstwa Wojciecha Postu\u0142y. Jedne z cenniejszych bi\u017cuteryjnych zbior\u00f3w s\u0105 za\u015b przechowywane w Muzeum Cysters\u00f3w w W\u0105chocku.\u00a0\u00a0\u00a0<\/span><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Polacy badacze powstania styczniowego zauwa\u017cyli, \u017ce antyrosyjskie powstanie styczniowe (1863 r.) rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 od czarnych sukni i na nich si\u0119 sko\u0144czy\u0142o. Polskie kobiety masowo zak\u0142ada\u0142y czarne stroje oraz patriotyczn\u0105 bi\u017cuteri\u0119,&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":42682,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-42681","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Nie bia\u0142a, lecz czarna \u2013 \u017ca\u0142obna. Kobiety polskie i ich modowy protest przeciwko carskiej Rosji (1861-1863) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Nie bia\u0142a, lecz czarna \u2013 \u017ca\u0142obna. Kobiety polskie i ich modowy protest przeciwko carskiej Rosji (1861-1863) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Polacy badacze powstania styczniowego zauwa\u017cyli, \u017ce antyrosyjskie powstanie styczniowe (1863 r.) rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 od czarnych sukni i na nich si\u0119 sko\u0144czy\u0142o. Polskie kobiety masowo zak\u0142ada\u0142y czarne stroje oraz patriotyczn\u0105 bi\u017cuteri\u0119,&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2023-03-08T07:54:41+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2023-03-08T08:56:00+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Pozegnanie_powstanca.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"649\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"786\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"DignityNews.eu\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"DignityNews.eu\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\",\"name\":\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/\",\"name\":\"Nie bia\u0142a, lecz czarna \u2013 \u017ca\u0142obna. Kobiety polskie i ich modowy protest przeciwko carskiej Rosji (1861-1863) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2023-03-08T07:54:41+00:00\",\"dateModified\":\"2023-03-08T08:56:00+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/4d8f570a0fd5c310685d78d9e520982c\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Nie bia\u0142a, lecz czarna \u2013 \u017ca\u0142obna. Kobiety polskie i ich modowy protest przeciwko carskiej Rosji (1861-1863)\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/4d8f570a0fd5c310685d78d9e520982c\",\"name\":\"DignityNews.eu\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b9fb3aa3cd2d5d3a6d24e67a6b58bc2980bf0c7f7bd3657a6322b8df227da3d9?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b9fb3aa3cd2d5d3a6d24e67a6b58bc2980bf0c7f7bd3657a6322b8df227da3d9?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"DignityNews.eu\"},\"sameAs\":[\"aleksandra\"],\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/aleksandra\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Nie bia\u0142a, lecz czarna \u2013 \u017ca\u0142obna. Kobiety polskie i ich modowy protest przeciwko carskiej Rosji (1861-1863) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Nie bia\u0142a, lecz czarna \u2013 \u017ca\u0142obna. Kobiety polskie i ich modowy protest przeciwko carskiej Rosji (1861-1863) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","og_description":"Polacy badacze powstania styczniowego zauwa\u017cyli, \u017ce antyrosyjskie powstanie styczniowe (1863 r.) rozpocz\u0119\u0142o si\u0119 od czarnych sukni i na nich si\u0119 sko\u0144czy\u0142o. Polskie kobiety masowo zak\u0142ada\u0142y czarne stroje oraz patriotyczn\u0105 bi\u017cuteri\u0119,&hellip;","og_url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/","og_site_name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","article_published_time":"2023-03-08T07:54:41+00:00","article_modified_time":"2023-03-08T08:56:00+00:00","og_image":[{"width":649,"height":786,"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2023\/03\/Pozegnanie_powstanca.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"DignityNews.eu","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"DignityNews.eu","Szacowany czas czytania":"2 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/","name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/","name":"Nie bia\u0142a, lecz czarna \u2013 \u017ca\u0142obna. Kobiety polskie i ich modowy protest przeciwko carskiej Rosji (1861-1863) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website"},"datePublished":"2023-03-08T07:54:41+00:00","dateModified":"2023-03-08T08:56:00+00:00","author":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/4d8f570a0fd5c310685d78d9e520982c"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/nie-biala-lecz-czarna-zalobna-kobiety-polskie-i-ich-modowy-protest-przeciwko-carskiej-rosji-1861-1863\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Nie bia\u0142a, lecz czarna \u2013 \u017ca\u0142obna. Kobiety polskie i ich modowy protest przeciwko carskiej Rosji (1861-1863)"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/4d8f570a0fd5c310685d78d9e520982c","name":"DignityNews.eu","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b9fb3aa3cd2d5d3a6d24e67a6b58bc2980bf0c7f7bd3657a6322b8df227da3d9?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/b9fb3aa3cd2d5d3a6d24e67a6b58bc2980bf0c7f7bd3657a6322b8df227da3d9?s=96&d=mm&r=g","caption":"DignityNews.eu"},"sameAs":["aleksandra"],"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/aleksandra\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42681","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=42681"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42681\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":42687,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/42681\/revisions\/42687"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/42682"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=42681"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=42681"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=42681"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}