W lutym i marcu 1846 r. w Ma\u0142opolsce Zachodniej mia\u0142y miejsce gwa\u0142towne rozruchy ch\u0142opskie. Ataki na dwory szlacheckie i pogromy rodzin ziemia\u0144skich przesz\u0142y do historii pod nazw\u0105 rabacji galicyjskiej. W ocenie historyk\u00f3w zosta\u0142y zaplanowane przez austriackie w\u0142adze. Dla ziemian wydarzenia te by\u0142y bardzo zaskakuj\u0105ce i szokuj\u0105ce, a zaowocowa\u0142y zmian\u0105 postaw cz\u0119\u015bci ziemia\u0144stwa wobec zaborcy austriackiego oraz wzrostem antagonizm\u00f3w pomi\u0119dzy warstwami spo\u0142ecznymi w Galicji.<\/b><\/p>\n
Do pierwszych wyst\u0105pie\u0144 dosz\u0142o 18 i 19 lutego w okolicach Tarnowa, Starego S\u0105cza, Jas\u0142a, Bochni i <\/span> Rabacja galicyjska mia\u0142a charakter typowo antyszlachecki. Wed\u0142ug ustale\u0144 Stefana Kieniewicza, ch\u0142opi nie zamordowali \u017cadnego \u017byda ani urz\u0119dnika austriackiego. Te fakty dowodz\u0105, \u017ce austriackie w\u0142adze chcia\u0142y dzi\u0119ki rabacji udaremni\u0107 przygotowywane w Krakowie og\u00f3lnonarodowe powstanie Polak\u00f3w.<\/span><\/p>\n Do\u00a0 znanych os\u00f3b, na kt\u00f3rych \u017cyciorysach najbardziej zaci\u0105\u017cy\u0142y wypadki z lutego i marca 1846 r., nale\u017c\u0105 poeta, pisarz i \u201eojciec polskiej geografii\u201d Wincenty Pol (1807-1872) oraz polityk, m\u0105\u017c stanu Aleksander Wielopolski (1803-1877). Pol w czasie rabacji zosta\u0142 dwukrotnie ci\u0119\u017cko pobity, musia\u0142 ucieka\u0107 z podpalonego dworu, a w po\u017carze straci\u0142 ca\u0142y dotychczasowy dorobek badawczy i pi\u015bmienniczy. Spowodowa\u0142o to zmian\u0119 jego demokratycznych pogl\u0105d\u00f3w na konserwatywne. Natomiast margrabia Wielopolski pod wp\u0142ywem rabacji wystosowa\u0142 tzw. \u201eList szlachcica polskiego do ksi\u0119cia Metternicha\u201d, w kt\u00f3rym stwierdzi\u0142, \u017ce prowadzenie polityki wewn\u0119trznej polegaj\u0105cej na podburzaniu jednych poddanych przeciw drugim nie licuje z godno\u015bci\u0105 monarchy. W zwi\u0105zku z tym Wielopolski zdecydowa\u0142 si\u0119 wst\u0105pi\u0107 w s\u0142u\u017cb\u0119 rosyjsk\u0105, co dla historii Polski mia\u0142o du\u017ce konsekwencje.<\/span><\/p>\n Rabacja by\u0142a wydarzeniem d\u0142ugo rozpami\u0119tywanym w \u015brodowiskach ziemia\u0144skich i wywodz\u0105cej si\u0119 z ziemia\u0144stwa inteligencji. Do wydarze\u0144 z 1846 r. nawi\u0105zuje m.in. Stanis\u0142aw Wyspia\u0144ski w \u201eWeselu\u201d (1901 r.).<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" W lutym i marcu 1846 r. w Ma\u0142opolsce Zachodniej mia\u0142y miejsce gwa\u0142towne rozruchy ch\u0142opskie. Ataki na dwory szlacheckie i pogromy rodzin ziemia\u0144skich przesz\u0142y do historii pod nazw\u0105 rabacji galicyjskiej. W…<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":41188,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-41187","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"yoast_head":"\n
\n<\/span>Wieliczki. W ci\u0105gu kilku dni zniszczono oko\u0142o 500 dwor\u00f3w i zabito \u2013 wed\u0142ug r\u00f3\u017cnych szacunk\u00f3w \u2013 od 1200 do 3000 os\u00f3b. Zaborcza w\u0142adza austriacka od lat podsyca\u0142a w\u015br\u00f3d ch\u0142opstwa nastroje antyszlacheckie. Najbardziej znany z przyw\u00f3dc\u00f3w ch\u0142opskiej rabacji, Jakub Szela (1787-1860) wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z urz\u0119dnikami austriackimi przynajmniej od 1845 r., a po zako\u0144czeniu rzezi zosta\u0142 osiedlony na Bukowinie, gdzie otrzyma\u0142 w nagrod\u0119 du\u017ce gospodarstwo, staj\u0105c si\u0119 jednym z najzamo\u017cniejszych ch\u0142op\u00f3w we wsi.\u00a0<\/span><\/p>\n