{"id":36761,"date":"2022-12-26T16:16:39","date_gmt":"2022-12-26T15:16:39","guid":{"rendered":"https:\/\/dignitynews.eu\/?p=36761"},"modified":"2022-12-26T16:16:39","modified_gmt":"2022-12-26T15:16:39","slug":"daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/","title":{"rendered":"Daniel Neufeld (1814-1874) \u2013 pedagog, redaktor i t\u0142umacz, \u017byd i  Polak wyznania moj\u017ceszowego"},"content":{"rendered":"<h5><strong>Daniel Neufeld urodzi\u0142 si\u0119 w miasteczku Praszka, po\u0142o\u017conym w okolicy Wielunia. W rodzinnej miejscowo\u015bci ucz\u0119szcza\u0142 do \u017cydowskiej szko\u0142y religijnej, nast\u0119pnie kszta\u0142ci\u0142 si\u0119 w gimnazjum prowadzonym przez zakon pijar\u00f3w w Wieluniu. \u017byczliwo\u015b\u0107 nauczycieli oraz dobre relacje z kolegami, kt\u00f3re \u2013 jak wspomina\u0142 po latach \u2013 zaowocowa\u0142y trwa\u0142ymi przyja\u017aniami, pozosta\u0142y nie bez wp\u0142ywu na jego pogl\u0105dy na temat relacji polsko-\u017cydowskich. <\/strong><\/h5>\n<p>W swojej\u00a0 dzia\u0142alno\u015bci \u00a0zawodowej \u00a0i spo\u0142ecznej \u00a0D. Neufeld po\u015bwi\u0119ci\u0142 si\u0119 promowaniu idei asymilacji \u017byd\u00f3w ze spo\u0142ecze\u0144stwem polskim. Uwa\u017ca\u0142, \u017ce \u017bydzi powinni zosta\u0107 r\u00f3wnouprawnieni, o ile podzielali normy i warto\u015bci kultury polskiej. Chcia\u0142 zarazem, by zachowali jednak odr\u0119bno\u015b\u0107, ale tylko w sferze \u00a0religijnej.<\/p>\n<p>W 1838 r. Neufeld otworzy\u0142 w Praszce szko\u0142\u0119 \u00a0dla ch\u0142opc\u00f3w, kt\u00f3ra, cho\u0107 zachowywa\u0142a charakter religijny mia\u0142a \u2013 w przeciwie\u0144stwie do tradycyjnych cheder\u00f3w \u2013 zapoznawa\u0107 uczni\u00f3w tak\u017ce z bie\u017c\u0105cym stanem wiedzy og\u00f3lnej. Szczeg\u00f3lny nacisk po\u0142o\u017cono na nauk\u0119 nowo\u017cytnych j\u0119zyk\u00f3w obcych. Po dw\u00f3ch latach zosta\u0142 dyrektorem szko\u0142y w Cz\u0119stochowie, r\u00f3wnie\u017c dzia\u0142aj\u0105cej\u00a0 w nurcie tzw. judaizmu post\u0119powego. T\u0105 plac\u00f3wk\u0105 kierowa\u0142 a\u017c \u00a0przez 20 lat.<\/p>\n<p>W zwi\u0105zku z mo\u017cliwo\u015bciami, jakie w zaborze rosyjskim dla dzia\u0142alno\u015bci spo\u0142ecznej, w tym publicystycznej, stwarza\u0142a tzw. odwil\u017c posewastopolska,\u00a0 Neufeld przeni\u00f3s\u0142 si\u0119 do Warszawy, gdzie w 1861 r. za\u0142o\u017cy\u0142 pismo \u201eJutrzenka\u201d. By\u0142 to periodyk promuj\u0105cy program zaawansowanej asymilacji \u017byd\u00f3w, a tak\u017ce idee tzw. \u017cydowskiego o\u015bwiecenia, czyli haskali. Pismo w 1863 r. zosta\u0142o zamkni\u0119te przez w\u0142adze rosyjskie, kt\u00f3re by\u0142y niech\u0119tne integracji polsko-\u017cydowskiej, za\u015b D. Neufelda skazano na osiedlenie w Czelabi\u0144sku na Uralu, sk\u0105d powr\u00f3ci\u0142 po dw\u00f3ch latach.<\/p>\n<p>D. Neufeld by\u0142 autorem wsp\u00f3\u0142pracuj\u0105cym przy wydawaniu encyklopedii Samuela Orgelbranda, t\u0142umaczy\u0142 tak\u017ce na j\u0119zyk polski \u017cydowskie traktaty religijne i modlitewniki.<\/p>\n<p>Zmar\u0142 w 1874 r. i zosta\u0142 pochowany na cmentarzu \u017cydowskim przy ulicy Okopowej w Warszawie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Daniel Neufeld urodzi\u0142 si\u0119 w miasteczku Praszka, po\u0142o\u017conym w okolicy Wielunia. W rodzinnej miejscowo\u015bci ucz\u0119szcza\u0142 do \u017cydowskiej szko\u0142y religijnej, nast\u0119pnie kszta\u0142ci\u0142 si\u0119 w gimnazjum prowadzonym przez zakon pijar\u00f3w w Wieluniu.&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":36762,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-36761","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Daniel Neufeld (1814-1874) \u2013 pedagog, redaktor i t\u0142umacz, \u017byd i Polak wyznania moj\u017ceszowego - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Daniel Neufeld (1814-1874) \u2013 pedagog, redaktor i t\u0142umacz, \u017byd i Polak wyznania moj\u017ceszowego - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Daniel Neufeld urodzi\u0142 si\u0119 w miasteczku Praszka, po\u0142o\u017conym w okolicy Wielunia. W rodzinnej miejscowo\u015bci ucz\u0119szcza\u0142 do \u017cydowskiej szko\u0142y religijnej, nast\u0119pnie kszta\u0142ci\u0142 si\u0119 w gimnazjum prowadzonym przez zakon pijar\u00f3w w Wieluniu.&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-12-26T15:16:39+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/Daniel_Neufeld_grob.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"800\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"1204\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Dignity News\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Dignity News\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\",\"name\":\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/\",\"name\":\"Daniel Neufeld (1814-1874) \u2013 pedagog, redaktor i t\u0142umacz, \u017byd i Polak wyznania moj\u017ceszowego - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2022-12-26T15:16:39+00:00\",\"dateModified\":\"2022-12-26T15:16:39+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Daniel Neufeld (1814-1874) \u2013 pedagog, redaktor i t\u0142umacz, \u017byd i Polak wyznania moj\u017ceszowego\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\",\"name\":\"Dignity News\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Dignity News\"},\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Daniel Neufeld (1814-1874) \u2013 pedagog, redaktor i t\u0142umacz, \u017byd i Polak wyznania moj\u017ceszowego - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Daniel Neufeld (1814-1874) \u2013 pedagog, redaktor i t\u0142umacz, \u017byd i Polak wyznania moj\u017ceszowego - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","og_description":"Daniel Neufeld urodzi\u0142 si\u0119 w miasteczku Praszka, po\u0142o\u017conym w okolicy Wielunia. W rodzinnej miejscowo\u015bci ucz\u0119szcza\u0142 do \u017cydowskiej szko\u0142y religijnej, nast\u0119pnie kszta\u0142ci\u0142 si\u0119 w gimnazjum prowadzonym przez zakon pijar\u00f3w w Wieluniu.&hellip;","og_url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/","og_site_name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","article_published_time":"2022-12-26T15:16:39+00:00","og_image":[{"width":800,"height":1204,"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/Daniel_Neufeld_grob.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Dignity News","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Dignity News","Szacowany czas czytania":"2 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/","name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/","name":"Daniel Neufeld (1814-1874) \u2013 pedagog, redaktor i t\u0142umacz, \u017byd i Polak wyznania moj\u017ceszowego - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website"},"datePublished":"2022-12-26T15:16:39+00:00","dateModified":"2022-12-26T15:16:39+00:00","author":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/daniel-neufeld-1814-1874-pedagog-redaktor-i-tlumacz-zyd-i-polak-wyznania-mojzeszowego\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Daniel Neufeld (1814-1874) \u2013 pedagog, redaktor i t\u0142umacz, \u017byd i Polak wyznania moj\u017ceszowego"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb","name":"Dignity News","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","caption":"Dignity News"},"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36761","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=36761"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36761\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":36767,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36761\/revisions\/36767"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/36762"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=36761"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=36761"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=36761"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}