{"id":35653,"date":"2022-12-10T18:16:58","date_gmt":"2022-12-10T17:16:58","guid":{"rendered":"https:\/\/dignitynews.eu\/?p=35653"},"modified":"2022-12-10T18:16:58","modified_gmt":"2022-12-10T17:16:58","slug":"stan-wojenny-1981-roku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/","title":{"rendered":"Stan wojenny 1981 roku"},"content":{"rendered":"
W nocy z 12 na 13 grudnia w\u0142adze komunistyczne w Polsce wprowadzi\u0142y stan wojenny. W jego trakcie internowano ponad 10 ty\u015b. os\u00f3b, wprowadzono cenzur\u0119, godzin\u0119 milicyjn\u0105, tysi\u0105ce ludzi zosta\u0142o skazanych przed s\u0105dy za dzia\u0142alno\u015b\u0107 opozycyjn\u0105. Symbolem oporu przeciwko w\u0142adzy by\u0142 strajk w Kopalni \u201eWujek\u201d w Katowicach, gdzie w trakcie pacyfikacji strajku milicjanci u\u017cyli broni palnej, efektem czego by\u0142a \u015bmier\u0107 dziewi\u0119ciu g\u00f3rnik\u00f3w. <\/strong><\/h5>\n

Wprowadzenie w nocy z 12 na 13 grudnia 1981 r. na terenie Polski stanu wojennego w brutalny spos\u00f3b zako\u0144czy\u0142o okres w historii PPL nazywany karnawa\u0142em Solidarno\u015bci. Rozpocz\u0105\u0142 si\u0119 on\u00a0 latem \u00a01980 r., kiedy\u00a0 najpierw w wyniku strajk\u00f3w w lipcu 1980 r. na Lubelszczy\u017anie, a w sierpniu tego\u017c roku na Wybrze\u017cu, w\u0142adze komunistyczne w Polsce zgodzi\u0142y si\u0119 na znaczne ust\u0119pstwa wzgl\u0119dem protestuj\u0105cych.\u00a0 W efekcie\u00a0 powsta\u0142 \u00a0Niezale\u017cny \u00a0Samorz\u0105dny \u00a0Zwi\u0105zek \u00a0Zawodowy \u00a0\u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d.<\/p>\n

Zgoda w\u0142adz komunistycznych na niezale\u017cn\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 zwi\u0105zkow\u0105 by\u0142a tylko i wy\u0142\u0105cznie taktycznym wybiegiem, poniewa\u017c w tym czasie nie by\u0142y one w stanie si\u0142owo zd\u0142awi\u0107 protest\u00f3w robotniczych.<\/p>\n

Tworz\u0105c pozory wyra\u017cenia zgody na dzia\u0142alno\u015b\u0107 \u201eSolidarno\u015bci\u201d, komunistyczni decydenci rozpocz\u0119li dzia\u0142ania maj\u0105ce na celu przywr\u00f3cenie poprzedniego status quo.<\/p>\n

W zwi\u0105zku z protestami w po\u0142owie sierpnia 1980 r. w Ministerstwie Spraw Wewn\u0119trznych (MSW) powo\u0142ano sztab operacji \u201eLato 80\u201d, kt\u00f3ry kontynuowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 pomimo zako\u0144czenia strajk\u00f3w. Funkcjonariusze komunistycznej tajne policji \u2013 S\u0142u\u017cby Bezpiecze\u0144stwa (SB), wraz z \u00a0przedstawicielami \u00a0\u00a0Ministerstwa Obrony Narodowej (MON) odegrali istotn\u0105 rol\u0119 w pracach Komitetu Obrony Kraju, w ramach kt\u00f3rego \u00a0przygotowywano plany wprowadzenia stanu wojennego.<\/p>\n

Do ko\u0144ca marca 1981 r. uko\u0144czone zosta\u0142y prace nad podstawowymi dokumentami planistycznymi w tym zakresie (\u201e<\/em>My\u015bl przewodnia w prowadzenia stanu wojennego na terytorium PRL stanu wojennego ze wzgl\u0119du na bezpiecze\u0144stwo pa\u0144stwa\u201d \u201eCentralny plan dzia\u0142ania organ\u00f3w politycznych w\u0142adzy i administracji pa\u0144stwowej na wypadek konieczno\u015bci wprowadzenia w PRL stanu wojennego\u201d \u201eRamowy plan dzia\u0142ania si\u0142 zbrojnych w przypadku wprowadzenia stanu wojennego\u201d). W tym te\u017c czasie w Polsce przebywali funkcjonariusze sowieckiego KGB i wojskowi, kt\u00f3rych zadaniem by\u0142o nie tylko wsparcie polskich towarzyszy ale r\u00f3wnie\u017c nadz\u00f3r, aby przygotowania do wprowadzenia stanu wojennego zosta\u0142y dopi\u0119te.<\/p>\n

W tym\u00a0 czasie urz\u0105d premiera Polski obj\u0105\u0142 gen. Wojciech Jaruzelski, kt\u00f3ry w sejmowym expose proponowa\u0142 Solidarno\u015bci wygaszenie spor\u00f3w i apelowa\u0142 o dziewi\u0119\u0107dziesi\u0105t spokojnych dni. Jednocze\u015bnie w tym okresie \u00a0prace nad przygotowaniem wprowadzenia stanu wojennego by\u0142y \u00a0nie tylko kontynuowane, ale wr\u0119cz intensyfikowane. W lipcu 1981 r. ministrem spraw wewn\u0119trznych zosta\u0142 \u00a0zaufany cz\u0142owiek Jaruzelskiego gen. Czes\u0142aw Kiszczak, do niedawna szef wojskowej bezpieki. Na pocz\u0105tku wrze\u015bnia 1981 r. przygotowana\u00a0 by\u0142a ju\u017c wi\u0119kszo\u015b\u0107 przepis\u00f3w prawnych wprowadzaj\u0105cych stan wojenny.<\/p>\n

Dla utrzymania w \u015bcis\u0142ej tajemnicy przygotowa\u0144 zapad\u0142a decyzja o wydrukowaniu w powielarni KGB w Moskwie 25 ty\u015b. afisz\u00f3w informuj\u0105cych o wprowadzeniu stanu wojennego. W po\u0142owie pa\u017adziernika 1981 r. Sowieci doszli do wniosku, \u017ce gen. Jaruzelski gwarantuje zaprowadzenie \u201eporz\u0105dku\u201d w Polsce, wi\u0119c zgodzili \u00a0si\u0119 oni na objecie przez niego funkcji I sekretarza Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej (PZPR). Przygotowania do wprowadzenia stanu wojennego wkroczy\u0142y tym samym w decyduj\u0105c\u0105 faz\u0119.<\/p>\n

Ostateczna decyzja o wprowadzeniu stanu wojennego na terytorium PRL zapad\u0142a tu\u017c po po\u0142udniu 12 grudnia 1981 r. . Do komend wojew\u00f3dzkich milicji i dow\u00f3dztw poszczeg\u00f3lnych jednostek wojskowych wys\u0142ano rozkazy, nakazuj\u0105c realizacj\u0119 przes\u0142anych wcze\u015bniej plan\u00f3w. W nocy z 12 na 13 grudnia 1981 r. rozpocz\u0119to w ramach akcji \u201eJod\u0142a\u201d internowanie dzia\u0142aczy \u201eSolidarno\u015bci\u201d (\u0142\u0105cznie w okresie stanu wojennego oko\u0142o 10 ty\u015b. os\u00f3b).<\/p>\n

W wyst\u0105pieniu telewizyjnym gen. Jaruzelski poinformowa\u0142 \u00a0o wprowadzeniu stanu wojennego przez Rad\u0119 Pa\u0144stwa Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej (PRL). By\u0142o to z\u0142amanie \u00f3wczesnego prawa, poniewa\u017c zgodnie z postanowieniami konstytucji PRL Rada Pa\u0144stwa mog\u0142a wydawa\u0107 dekrety tylko i wy\u0142\u0105cznie poza sesjami sejmu, a taka sytuacja w tym przypadku nie mia\u0142a miejsca.<\/p>\n

Wprowadzone zosta\u0142y ograniczenia \u00a0na spo\u0142ecze\u0144stwo: m.in. zakaz strajk\u00f3w i zgromadze\u0144, zawieszenie dzia\u0142alno\u015bci zwi\u0105zk\u00f3w zawodowych, militaryzacji szeregu dziedzin gospodarki narodowej, wprowadzono godziny milicyjnej. Pierwsze strajki wybuch\u0142y ju\u017c w niedziel\u0119 13 grudnia 1981 r., jednak prawdziwa ich fala zacz\u0119\u0142a si\u0119 rozlewa\u0107 dopiero nast\u0119pnego dnia. 14 grudnia strajkowa\u0142o ju\u017c kilkaset zak\u0142ad\u00f3w w ca\u0142ym kraju. W\u0142adze komunistyczne podj\u0119\u0142y decyzj\u0119 o si\u0142owym za\u0142amaniu oporu, a gen. Czes\u0142aw Kiszczak dopu\u015bci\u0142 nawet mo\u017cliwo\u015b\u0107 u\u017cycia broni palnej. Do najtragiczniejszych wydarze\u0144 dosz\u0142o \u00a0w Katowicach, gdzie w trakcie pacyfikacji strajku przez wojsko i funkcjonariuszy milicji w kopalni \u201eWujek\u201d zabito sze\u015bciu g\u00f3rnik\u00f3w, a trzech dalszych zmar\u0142o w wyniku odniesionych ran.<\/p>\n

Genera\u0142 Jaruzelski, zw\u0142aszcza po 1989 roku, wielokrotnie wskazywa\u0142, \u017ce z uwagi na zagro\u017cenie sowieck\u0105 interwencj\u0105 stan wojenny mia\u0142 by\u0107 \u201emniejszym z\u0142em\u201d. Z dost\u0119pnych dzi\u015b dokument\u00f3w, w tym r\u00f3wnie\u017c sowieckich, jasno wynika, \u017ce Zwi\u0105zek Sowiecki takiej interwencji w Polsce w zimie 1981 r. nie planowa\u0142. Natomiast wiadomym jest, \u017ce 11 grudnia w rozmowie z g\u0142\u00f3wnodowodz\u0105cym si\u0142 Uk\u0142adu Warszawskiego marsza\u0142kiem Wiktorem Kulikowem genera\u0142 Jaruzelski prosi\u0142 o \u201epomoc militarn\u0105\u201d, czego mu jednak odm\u00f3wiono.<\/p>\n

Stan wojenny zosta\u0142 zawieszony 31 grudnia 1982 r., a 22 lipca 1983 r. zniesiony.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W nocy z 12 na 13 grudnia w\u0142adze komunistyczne w Polsce wprowadzi\u0142y stan wojenny. W jego trakcie internowano ponad 10 ty\u015b. os\u00f3b, wprowadzono cenzur\u0119, godzin\u0119 milicyjn\u0105, tysi\u0105ce ludzi zosta\u0142o skazanych…<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":35654,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-35653","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"yoast_head":"\nStan wojenny 1981 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Stan wojenny 1981 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"W nocy z 12 na 13 grudnia w\u0142adze komunistyczne w Polsce wprowadzi\u0142y stan wojenny. W jego trakcie internowano ponad 10 ty\u015b. os\u00f3b, wprowadzono cenzur\u0119, godzin\u0119 milicyjn\u0105, tysi\u0105ce ludzi zosta\u0142o skazanych…\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-12-10T17:16:58+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/T-55A_Martial_law_Poland.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"800\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"598\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Dignity News\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Dignity News\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\",\"name\":\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/\",\"name\":\"Stan wojenny 1981 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2022-12-10T17:16:58+00:00\",\"dateModified\":\"2022-12-10T17:16:58+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Stan wojenny 1981 roku\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\",\"name\":\"Dignity News\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Dignity News\"},\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Stan wojenny 1981 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Stan wojenny 1981 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","og_description":"W nocy z 12 na 13 grudnia w\u0142adze komunistyczne w Polsce wprowadzi\u0142y stan wojenny. W jego trakcie internowano ponad 10 ty\u015b. os\u00f3b, wprowadzono cenzur\u0119, godzin\u0119 milicyjn\u0105, tysi\u0105ce ludzi zosta\u0142o skazanych…","og_url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/","og_site_name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","article_published_time":"2022-12-10T17:16:58+00:00","og_image":[{"width":800,"height":598,"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/12\/T-55A_Martial_law_Poland.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Dignity News","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Dignity News","Szacowany czas czytania":"4 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/","name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/","name":"Stan wojenny 1981 roku - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website"},"datePublished":"2022-12-10T17:16:58+00:00","dateModified":"2022-12-10T17:16:58+00:00","author":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/stan-wojenny-1981-roku\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Stan wojenny 1981 roku"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb","name":"Dignity News","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","caption":"Dignity News"},"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35653","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=35653"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35653\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35659,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35653\/revisions\/35659"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/35654"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=35653"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=35653"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=35653"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}