{"id":32347,"date":"2022-10-27T13:00:33","date_gmt":"2022-10-27T11:00:33","guid":{"rendered":"https:\/\/dignitynews.eu\/?p=32347"},"modified":"2022-10-27T18:08:55","modified_gmt":"2022-10-27T16:08:55","slug":"palace-gestapowska-katownia-podhala","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/","title":{"rendered":"Palace \u2013 gestapowska \u201ekatownia Podhala\u201d"},"content":{"rendered":"<h5>W czasie okupacji niemieckiej, w niemal ka\u017cdym wi\u0119kszym polskim mie\u015bcie znajdowa\u0142 si\u0119 budynek, w kt\u00f3rym swoj\u0105 siedzib\u0119 mia\u0142a tajna policja pa\u0144stwowa. Ju\u017c z daleka budzi\u0142y one groz\u0119 i cz\u0119sto kolokwialnie nazywano je \u201ekatowniami\u201d, poniewa\u017c przetrzymywano w nich politycznych wi\u0119\u017ani\u00f3w, przes\u0142uchiwano, bito i bestialsko torturowano. Du\u017ca liczba osadzonych nie wychodzi\u0142a \u017cywa z r\u0105k oprawc\u00f3w. W Zakopanem miejsce takie nazywano \u201eKatowni\u0105 Podhala\u201d. Tu siedziba komisariatu Gestapo znajdowa\u0142a si\u0119 w przedwojennej willi o wdzi\u0119cznej nazwie \u201ePalace\u201d.<\/h5>\n<p>Murowana, okaza\u0142a willa stoi do dnia dzisiejszego przy ul. Cha\u0142ubi\u0144skiego 7. W 1930 r. pe\u0142ni\u0142a rol\u0119 pensjonatu. Wcze\u015bniej w jej miejscu sta\u0142 drewniany budynek, kt\u00f3ry w 1928 r. strawi\u0142 ogie\u0144. W\u0142a\u015bcicielem \u201ePalace\u201d by\u0142 doktor W\u0142odzimierz Schneider.<\/p>\n<p>Po wybuchu II wojny \u015bwiatowej Niemcy ulokowali si\u0119 w willi w pa\u017adzierniku 1939 r., zmieniaj\u0105c nazw\u0119 ulicy na Tatra Strasse (Tatrza\u0144ska), za\u015b na budynku zawis\u0142a tabliczka informacyjna nast\u0119puj\u0105cej tre\u015bci: Komendant Policji Bezpiecze\u0144stwa i S\u0142u\u017cby Bezpiecze\u0144stwa w Dystrykcie Krakowskim. Komisariat Policji Granicznej w Zakopanem. Nast\u0119pnie, do\u015b\u0107 szybko na cele wi\u0119zienne zaadoptowano piwnice, mocuj\u0105c w oknach kraty.<\/p>\n<p>W siedzibie Gestapo pracowa\u0142o oko\u0142o 40 os\u00f3b. Wi\u0119\u017ani\u00f3w przetrzymywano w 6 celach oraz w ciemnicy, gdzie zakuwano ich w kajdany przymocowane do \u015bcian.<\/p>\n<p>\u0141\u0105cznie przez gestapowskie wi\u0119zienie przewin\u0119\u0142o si\u0119 oko\u0142o 2 tys. Polak\u00f3w, z czego 300-400 straci\u0142o \u017cycie na miejscu. Osadzonych rozstrzeliwano g\u0142\u00f3wnie na ty\u0142ach budynku. Jedn\u0105 z niemieckich ofiar by\u0142a 23-letnia Helena Marusarz\u00f3wna \u2013 przed wojn\u0105 wybitna polska mistrzyni narciarska i g\u00f3ralka. Gestapo aresztowa\u0142o j\u0105, podejrzewaj\u0105c o przynale\u017cno\u015b\u0107 do Zwi\u0105zku Walki Zbrojnej i podziemn\u0105 prac\u0119 w charakterze \u0142\u0105czniczki. Marusarz\u00f3wn\u0119 torturowano w wielu wi\u0119zieniach, m.in. w Muszynie, Nowym S\u0105czu, Tarnowie i w Krakowie. Nikogo nie zdradzi\u0142a. Zgin\u0119\u0142a rozstrzelana w 1941 r.<\/p>\n<p>Inn\u0105 m\u0142odziutk\u0105 wi\u0119\u017aniark\u0105, kt\u00f3ra trafi\u0142a w to straszne miejsce, by\u0142a 18-letnia Helena B\u0142a\u017cusiak. Po\u00a0 latach odczytano pozostawion\u0105 przez ni\u0105 inskrypcj\u0119 w celi: \u201eMamo, nie p\u0142acz, nie\u2026 Niebios Przeczysta Kr\u00f3lowo, Ty zawsze wspieraj mnie. Zdrowa\u015b Mario\u201d. Tekst ten, po latach sta\u0142 si\u0119 inspiracj\u0105 dla kompozytora Henryka G\u00f3reckiego do napisania \u201eSymfonii pie\u015bni \u017ca\u0142osnych\u201d.<\/p>\n<p>Po zako\u0144czeniu drugiej wojny \u015bwiatowej \u201ePalace\u201d zaadoptowa\u0142y na swoje cele s\u0142u\u017cby sowieckie i komunistyczne \u2013 NKWD oraz Urz\u0105d Bezpiecze\u0144stwa. Ponownie zacz\u0119to torturowa\u0107 w nim Polak\u00f3w\u2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W czasie okupacji niemieckiej, w niemal ka\u017cdym wi\u0119kszym polskim mie\u015bcie znajdowa\u0142 si\u0119 budynek, w kt\u00f3rym swoj\u0105 siedzib\u0119 mia\u0142a tajna policja pa\u0144stwowa. Ju\u017c z daleka budzi\u0142y one groz\u0119 i cz\u0119sto kolokwialnie&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":32348,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-32347","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Palace \u2013 gestapowska \u201ekatownia Podhala\u201d - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Palace \u2013 gestapowska \u201ekatownia Podhala\u201d - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"W czasie okupacji niemieckiej, w niemal ka\u017cdym wi\u0119kszym polskim mie\u015bcie znajdowa\u0142 si\u0119 budynek, w kt\u00f3rym swoj\u0105 siedzib\u0119 mia\u0142a tajna policja pa\u0144stwowa. Ju\u017c z daleka budzi\u0142y one groz\u0119 i cz\u0119sto kolokwialnie&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-10-27T11:00:33+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-10-27T16:08:55+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/Helena_Marusarzowna.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"363\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"486\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Dignity News\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Dignity News\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\",\"name\":\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/\",\"name\":\"Palace \u2013 gestapowska \u201ekatownia Podhala\u201d - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2022-10-27T11:00:33+00:00\",\"dateModified\":\"2022-10-27T16:08:55+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Palace \u2013 gestapowska \u201ekatownia Podhala\u201d\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\",\"name\":\"Dignity News\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Dignity News\"},\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Palace \u2013 gestapowska \u201ekatownia Podhala\u201d - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Palace \u2013 gestapowska \u201ekatownia Podhala\u201d - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","og_description":"W czasie okupacji niemieckiej, w niemal ka\u017cdym wi\u0119kszym polskim mie\u015bcie znajdowa\u0142 si\u0119 budynek, w kt\u00f3rym swoj\u0105 siedzib\u0119 mia\u0142a tajna policja pa\u0144stwowa. Ju\u017c z daleka budzi\u0142y one groz\u0119 i cz\u0119sto kolokwialnie&hellip;","og_url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/","og_site_name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","article_published_time":"2022-10-27T11:00:33+00:00","article_modified_time":"2022-10-27T16:08:55+00:00","og_image":[{"width":363,"height":486,"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/Helena_Marusarzowna.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Dignity News","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Dignity News","Szacowany czas czytania":"2 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/","name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/","name":"Palace \u2013 gestapowska \u201ekatownia Podhala\u201d - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website"},"datePublished":"2022-10-27T11:00:33+00:00","dateModified":"2022-10-27T16:08:55+00:00","author":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/palace-gestapowska-katownia-podhala\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Palace \u2013 gestapowska \u201ekatownia Podhala\u201d"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb","name":"Dignity News","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","caption":"Dignity News"},"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32347","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=32347"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32347\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":32353,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/32347\/revisions\/32353"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/32348"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=32347"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=32347"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=32347"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}