{"id":31336,"date":"2022-10-14T14:00:52","date_gmt":"2022-10-14T12:00:52","guid":{"rendered":"https:\/\/dignitynews.eu\/?p=31336"},"modified":"2022-10-14T19:57:43","modified_gmt":"2022-10-14T17:57:43","slug":"komisja-edukacji-narodowej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/","title":{"rendered":"Komisja Edukacji Narodowej"},"content":{"rendered":"<h5><strong>14 pa\u017adziernika 1773 r. polski sejm powo\u0142a\u0142 do \u017cycia Komisj\u0119 Edukacji Narodowej. By\u0142 \u00a0to pierwszy na \u015bwiecie organ pa\u0144stwowy zajmuj\u0105cy si\u0119 kompleksowo kwesti\u0105 wychowania w skali og\u00f3lnopa\u0144stwowej. Corocznie dzie\u0144 14 pa\u017adziernika w Polsce jest obchodzony jako \u015bwi\u0119to edukacji narodowej.\u00a0 <\/strong><\/h5>\n<p>W 1773 r. papie\u017c Klemens XIV dokona\u0142 rozwi\u0105zania zakonu jezuit\u00f3w. Duchowni ci przez ponad 200 lat prowadzili w Polsce szko\u0142y \u2013 kolegia, w kt\u00f3rych edukacj\u0119 odbiera\u0142a wi\u0119kszo\u015b\u0107 m\u0142odej generacji szlacheckiej. W celu zapewnienia ci\u0105g\u0142o\u015bci edukacji polski sejm 14 pa\u017adziernika 1773 r. powo\u0142a\u0142 do \u017cycia Komisj\u0119 Edukacji\u00a0 Narodowej, przeznaczaj\u0105c na jej dzia\u0142alno\u015b\u0107 \u015brodki pochodz\u0105ce z funduszy skasowanego zakonu jezuit\u00f3w. Komisja bardzo szybko zaproponowa\u0142a stworzenie kompleksowego i ca\u0142kowicie nowatorskiego systemu edukacji opartego na trzech poziomach. Najni\u017cszy stanowi\u0142y szko\u0142y parafialne, przeznaczone dla dzieci ch\u0142opskich i mieszcza\u0144skich, poziom wy\u017cej znajdowa\u0142y si\u0119 pa\u0144stwowe szko\u0142y \u015brednie dla dzieci z rodzin szlacheckich, ale do nich mog\u0142a r\u00f3wnie\u017c trafi\u0107 najzdolniejsza m\u0142odzie\u017c ze stan\u00f3w ni\u017cszych. Na samym szczycie znajdowa\u0142y si\u0119 z kolei dwa uniwersytety w Krakowie i Wilnie, kt\u00f3re otrzyma\u0142y r\u00f3wnie\u017c uprawnienia kontrolne do ni\u017cszego szkolnictwa.<\/p>\n<p>W celu ujednolicenia kszta\u0142cenia Komisja Edukacji Narodowej przygotowa\u0142a regulaminy szkolne, nowe programy nauczania i podr\u0119czniki. Z tego powodu \u00a0powo\u0142ano do \u017cycia w 1775 r. Towarzystwo do Ksi\u0105g Elementarnych, kt\u00f3rego efektem pracy by\u0142o przygotowanie ponad 30 podr\u0119cznik\u00f3w. W wielu przypadkach okaza\u0142y si\u0119 one \u00a0pionierskimi pracami, kt\u00f3re \u00a0wprowadza\u0142y \u00a0i tworzy\u0142y \u00a0polsk\u0105 terminologi\u0119, zw\u0142aszcza w zakresie nauk przyrodniczych i \u015bcis\u0142ych. Co ciekawe, wiele z powsta\u0142ych w\u00f3wczas nazw funkcjonuje do dzisiaj w j\u0119zyku polskim.<\/p>\n<p>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 Komisji Edukacji Narodowej zosta\u0142a ograniczona przez konfederacj\u0119 targowick\u0105 w 1793 r. i ostatecznie zako\u0144czona wraz z III rozbiorem Polski w 1795 r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>14 pa\u017adziernika 1773 r. polski sejm powo\u0142a\u0142 do \u017cycia Komisj\u0119 Edukacji Narodowej. By\u0142 \u00a0to pierwszy na \u015bwiecie organ pa\u0144stwowy zajmuj\u0105cy si\u0119 kompleksowo kwesti\u0105 wychowania w skali og\u00f3lnopa\u0144stwowej. Corocznie dzie\u0144 14&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":31337,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-31336","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Komisja Edukacji Narodowej - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Komisja Edukacji Narodowej - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"14 pa\u017adziernika 1773 r. polski sejm powo\u0142a\u0142 do \u017cycia Komisj\u0119 Edukacji Narodowej. By\u0142 \u00a0to pierwszy na \u015bwiecie organ pa\u0144stwowy zajmuj\u0105cy si\u0119 kompleksowo kwesti\u0105 wychowania w skali og\u00f3lnopa\u0144stwowej. Corocznie dzie\u0144 14&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-10-14T12:00:52+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-10-14T17:57:43+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/800px-1782_Algiebra_dla_szkol_narodowych.png\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"800\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"969\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/png\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Dignity News\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Dignity News\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\",\"name\":\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/\",\"name\":\"Komisja Edukacji Narodowej - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2022-10-14T12:00:52+00:00\",\"dateModified\":\"2022-10-14T17:57:43+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Komisja Edukacji Narodowej\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\",\"name\":\"Dignity News\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Dignity News\"},\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Komisja Edukacji Narodowej - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Komisja Edukacji Narodowej - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","og_description":"14 pa\u017adziernika 1773 r. polski sejm powo\u0142a\u0142 do \u017cycia Komisj\u0119 Edukacji Narodowej. By\u0142 \u00a0to pierwszy na \u015bwiecie organ pa\u0144stwowy zajmuj\u0105cy si\u0119 kompleksowo kwesti\u0105 wychowania w skali og\u00f3lnopa\u0144stwowej. Corocznie dzie\u0144 14&hellip;","og_url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/","og_site_name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","article_published_time":"2022-10-14T12:00:52+00:00","article_modified_time":"2022-10-14T17:57:43+00:00","og_image":[{"width":800,"height":969,"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/10\/800px-1782_Algiebra_dla_szkol_narodowych.png","type":"image\/png"}],"author":"Dignity News","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Dignity News","Szacowany czas czytania":"2 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/","name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/","name":"Komisja Edukacji Narodowej - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website"},"datePublished":"2022-10-14T12:00:52+00:00","dateModified":"2022-10-14T17:57:43+00:00","author":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/komisja-edukacji-narodowej\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Komisja Edukacji Narodowej"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb","name":"Dignity News","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","caption":"Dignity News"},"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31336","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=31336"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31336\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":31342,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/31336\/revisions\/31342"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/31337"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=31336"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=31336"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=31336"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}