{"id":26064,"date":"2022-08-09T12:02:26","date_gmt":"2022-08-09T10:02:26","guid":{"rendered":"https:\/\/dignitynews.eu\/?p=26064"},"modified":"2022-08-09T12:02:26","modified_gmt":"2022-08-09T10:02:26","slug":"niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/","title":{"rendered":"Niezwyk\u0142e archiwum z getta w Warszawie zamkni\u0119te w skrzyni i ba\u0144kach na mleko"},"content":{"rendered":"<h5><strong>Archiwum Ringelbluma to zbi\u00f3r niezwykle cennych materia\u0142\u00f3w \u017ar\u00f3d\u0142owych dotycz\u0105cych przede wszystkim sytuacji \u017byd\u00f3w w latach 1939-1943 na ziemiach polskich okupowanych przez Niemc\u00f3w. Stworzenie go zainicjowa\u0142 Emanuel Ringelblum \u017cydowski \u00a0historyk. <\/strong><\/h5>\n<p>W momencie inwazji Niemiec na Polsk\u0119 we wrze\u015bniu 1939 r., kt\u00f3ra rozpocz\u0119\u0142a II wojn\u0119 \u015bwiatow\u0105,\u00a0 Ringelblum \u00a0przebywa\u0142 w Warszawie. Widz\u0105c tragedi\u0119 swoich rodak\u00f3w \u017cyj\u0105cych na terenach podbitych przez Niemc\u00f3w, ju\u017c w pa\u017adzierniku tego roku rozpocz\u0105\u0142 pocz\u0105tkowo na w\u0142asn\u0105 r\u0119k\u0119 akcj\u0119 zbierania informacji na temat sytuacji \u017byd\u00f3w pod w\u0142adz\u0105 III Rzeszy.<\/p>\n<p>Historyk rozpocz\u0105\u0142 poszukiwania ludzi do pomocy. Stworzy\u0142 grup\u0119 kilkudziesi\u0119ciu os\u00f3b, kt\u00f3ra przyj\u0119\u0142a kryptonim \u00a0Oneg Szabat, czyli Rado\u015b\u0107 \u00a0Szabatu (22 listopada 1940 r.). Miesi\u0105c wcze\u015bniej badacz zosta\u0142\u00a0 wraz z rodzin\u0105 zamkni\u0119ty przez Niemc\u00f3w w warszawskim getcie. \u00a0Organizacja ta mia\u0142a charakter spo\u0142eczny i podziemny, a z czasem przekszta\u0142ci\u0142a si\u0119 w pr\u0119\u017cny o\u015brodek badawczy.<\/p>\n<p><strong>Zbierali wszystkie informacje<\/strong><\/p>\n<p>Grupa tworz\u0105ca Archiwum Ringelbluma \u00a0gromadzi\u0142a wszelkie materia\u0142y: od oficjalnych pism, po ulotki, pozwolenia na prace, papierki po cukierkach czy menu restauracji. Koncentrowa\u0142a \u00a0si\u0119 na sytuacji \u017byd\u00f3w w warszawskim getcie i na innych terenach polskich okupowanych przez Niemc\u00f3w. Bada\u0142a, \u00a0jak kszta\u0142towa\u0142o \u00a0si\u0119 \u017cydowskie \u017cycie kulturalne i religijne. Sprawdza\u0142a \u00a0stan demografii, sytuacje kobiet i dzieci. Interesowa\u0142a \u00a0si\u0119 tym, jak\u0105 rol\u0119 spe\u0142niaj\u0105 \u017cydowscy policjanci i Judenraty. Koncentrowa\u0142a \u00a0si\u0119 tak\u017ce na temacie powstania \u017cydowskiego oporu w getcie. Cz\u0142onkowie Oneg Szabat zbierali \u00a0informacje na temat chor\u00f3b, g\u0142odu i korupcji. Przede wszystkim dokumentowali to, jak Niemcy masowo morduj\u0105 \u017byd\u00f3w. Informacje te przekazano polskiemu podziemiu niepodleg\u0142o\u015bciowemu, kt\u00f3re z kolei przes\u0142a\u0142o je rz\u0105dowi polskiemu na uchod\u017astwie, a ten aliantom. Dzi\u0119ki temu pa\u0144stwa sprzymierzone podpisa\u0142y 17 grudnia 1942 r. deklaracj\u0119, w kt\u00f3rej publicznie pot\u0119piono III Rzesz\u0119 za zbrodnie\u00a0 eksterminacji \u017byd\u00f3w.<\/p>\n<p><strong>Gdzie ukryto Archiwum Ringelbluma ?<\/strong><\/p>\n<p>Gdy Niemcy zacz\u0119li prowadzi\u0107 likwidacj\u0119 warszawskiego getta, Oneg Szabat zdecydowa\u0142 o ukryciu cz\u0119\u015bci Archiwum. Schowano je do dziesi\u0119ciu metalowych skrzy\u0144 i zakopano pod budynkiem szko\u0142y (ul. Nowolipki 68, Warszawa).\u00a0 Kolejn\u0105 parti\u0119 schowano w butelkach po mleku. Trzecia partia zosta\u0142a umieszczona na ul. \u015awi\u0119tojerskiej 34.<\/p>\n<p>Dokumenty w metalowych skrzyniach wykopano w 1946 r. z gruz\u00f3w budynku. Na materia\u0142y umieszczone w ba\u0144kach po mleku pod tym samym adresem natkni\u0119to si\u0119 przypadkiem 4 lata p\u00f3\u017aniej. Trzeciej cz\u0119\u015bci nadal nie odnaleziono.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Archiwum Ringelbluma to zbi\u00f3r niezwykle cennych materia\u0142\u00f3w \u017ar\u00f3d\u0142owych dotycz\u0105cych przede wszystkim sytuacji \u017byd\u00f3w w latach 1939-1943 na ziemiach polskich okupowanych przez Niemc\u00f3w. Stworzenie go zainicjowa\u0142 Emanuel Ringelblum \u017cydowski \u00a0historyk. W&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":26065,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-26064","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Niezwyk\u0142e archiwum z getta w Warszawie zamkni\u0119te w skrzyni i ba\u0144kach na mleko - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Niezwyk\u0142e archiwum z getta w Warszawie zamkni\u0119te w skrzyni i ba\u0144kach na mleko - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Archiwum Ringelbluma to zbi\u00f3r niezwykle cennych materia\u0142\u00f3w \u017ar\u00f3d\u0142owych dotycz\u0105cych przede wszystkim sytuacji \u017byd\u00f3w w latach 1939-1943 na ziemiach polskich okupowanych przez Niemc\u00f3w. Stworzenie go zainicjowa\u0142 Emanuel Ringelblum \u017cydowski \u00a0historyk. W&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-08-09T10:02:26+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Fot.-Skrzynki-i-butelki-w-kto\u0301rych-ukryto-archiwum-1.jpeg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"637\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"301\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Dignity News\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Dignity News\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\",\"name\":\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/\",\"name\":\"Niezwyk\u0142e archiwum z getta w Warszawie zamkni\u0119te w skrzyni i ba\u0144kach na mleko - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2022-08-09T10:02:26+00:00\",\"dateModified\":\"2022-08-09T10:02:26+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Niezwyk\u0142e archiwum z getta w Warszawie zamkni\u0119te w skrzyni i ba\u0144kach na mleko\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\",\"name\":\"Dignity News\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Dignity News\"},\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Niezwyk\u0142e archiwum z getta w Warszawie zamkni\u0119te w skrzyni i ba\u0144kach na mleko - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Niezwyk\u0142e archiwum z getta w Warszawie zamkni\u0119te w skrzyni i ba\u0144kach na mleko - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","og_description":"Archiwum Ringelbluma to zbi\u00f3r niezwykle cennych materia\u0142\u00f3w \u017ar\u00f3d\u0142owych dotycz\u0105cych przede wszystkim sytuacji \u017byd\u00f3w w latach 1939-1943 na ziemiach polskich okupowanych przez Niemc\u00f3w. Stworzenie go zainicjowa\u0142 Emanuel Ringelblum \u017cydowski \u00a0historyk. W&hellip;","og_url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/","og_site_name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","article_published_time":"2022-08-09T10:02:26+00:00","og_image":[{"width":637,"height":301,"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Fot.-Skrzynki-i-butelki-w-kto\u0301rych-ukryto-archiwum-1.jpeg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Dignity News","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Dignity News","Szacowany czas czytania":"2 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/","name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/","name":"Niezwyk\u0142e archiwum z getta w Warszawie zamkni\u0119te w skrzyni i ba\u0144kach na mleko - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website"},"datePublished":"2022-08-09T10:02:26+00:00","dateModified":"2022-08-09T10:02:26+00:00","author":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/niezwykle-archiwum-z-getta-w-warszawie-zamkniete-w-skrzyni-i-bankach-na-mleko\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Niezwyk\u0142e archiwum z getta w Warszawie zamkni\u0119te w skrzyni i ba\u0144kach na mleko"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb","name":"Dignity News","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","caption":"Dignity News"},"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26064","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=26064"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26064\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26070,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26064\/revisions\/26070"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/26065"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=26064"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=26064"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=26064"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}