{"id":20496,"date":"2022-06-09T11:38:03","date_gmt":"2022-06-09T09:38:03","guid":{"rendered":"https:\/\/dignitynews.eu\/?p=20496"},"modified":"2022-06-09T11:38:03","modified_gmt":"2022-06-09T09:38:03","slug":"biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/","title":{"rendered":"Biznes\u2026 i przemyt. Ksi\u0119garnia oraz  wydawnictwo Stanis\u0142awa Arcta (1818-1900)"},"content":{"rendered":"<h5>Jedna z najbardziej znanych polskich XIX-wiecznych firm ksi\u0119garsko-wydawniczych nale\u017ca\u0142a do wywodz\u0105cej si\u0119 z Lublina rodziny Arct\u00f3w. Firm\u0119, przeniesion\u0105 po latach do Warszawy i rozwini\u0119t\u0105 przez Micha\u0142a Arcta (1840-1916) za\u0142o\u017cy\u0142 jego stryj, Stanis\u0142aw. By\u0142 on synem lubelskiego lekarza pochodzenia \u017cydowskiego, pracuj\u0105cego w szpitalu wi\u0119ziennym.<\/h5>\n<p>W 1836 r. S. Arct otworzy\u0142 ksi\u0119garni\u0119 mieszcz\u0105c\u0105 si\u0119 przy ulicy Krakowskie Przedmie\u015bcie. Renoma tego miejsca zwi\u0119ksza\u0142a si\u0119 z roku na rok. S\u0142ynny polski pisarz Aleksander G\u0142owacki (u\u017cywaj\u0105cy pseudonimu Boles\u0142aw Prus), kt\u00f3ry w latach 60. XIX wieku uczy\u0142 si\u0119 w lubelskim gimnazjum, z uznaniem i \u017cyczliwo\u015bci\u0105 wspomina\u0142 wyj\u0105tkow\u0105 atmosfer\u0119 tego miejsca. Du\u017ce wra\u017cenie robi\u0142 na nim szeroki, wi\u0119kszy ni\u017c w Warszawie wyb\u00f3r ksi\u0105\u017cek, nut i czasopism.<\/p>\n<p>\u00d3wczesne ksi\u0119garnie spe\u0142nia\u0142y tak\u017ce funkcje czytelni, a S. Arct prowadzi\u0142 r\u00f3wnie\u017c antykwariat. Poza tym wraz z rozwojem przedsi\u0119biorstwa rozpocz\u0105\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 polegaj\u0105c\u0105 na skupowaniu ksi\u0105\u017cek od wydawc\u00f3w i sygnowaniu ich w\u0142asnym znakiem firmowym. Kolejnym krokiem sta\u0142o si\u0119 rozwini\u0119cie typowej dzia\u0142alno\u015bci wydawniczej.<\/p>\n<p>Stanis\u0142aw Arct anga\u017cowa\u0142 si\u0119 w polsk\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107 patriotyczn\u0105. Jego rodzice\u00a0 byli silnie zasymilowani ze spo\u0142ecze\u0144stwem polskim. W 1853 r. zmienili wyznanie z moj\u017ceszowego na ewangelicko-reformowane. Nie dziwi wi\u0119c, \u017ce ich syn uczestniczy\u0142 w spisku ks. \u015aciegiennego (1840-1844), a nast\u0119pnie w Powstaniu Styczniowym (1863-1864). Jego ksi\u0119garnia s\u0142u\u017cy\u0142a tak\u017ce jako punkt przemytu nielegalnych ksi\u0105\u017cek, zakazanych przez rosyjsk\u0105 cenzur\u0119. Oczywi\u015bcie ksi\u0119garz by\u0142 z tego powodu nara\u017cony na szykany ze strony w\u0142adz rosyjskich i okresowo musia\u0142 wyje\u017cd\u017ca\u0107 \u00a0poza granice Kongres\u00f3wki.<\/p>\n<p>Stanis\u0142aw Arct oraz jego nast\u0119pca Micha\u0142 s\u0105 pochowani na cmentarzu ewangelicko-reformowanym znajduj\u0105cym si\u0119 przy dzisiejszej ulicy \u017bytniej w Warszawie. Wydawnictwo Arct\u00f3w, maj\u0105ce w swoim znaku firmowym dewiz\u0119 \u201ePrawd\u0105 i Prac\u0105\u201d, przetrwa\u0142o do 1953 r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jedna z najbardziej znanych polskich XIX-wiecznych firm ksi\u0119garsko-wydawniczych nale\u017ca\u0142a do wywodz\u0105cej si\u0119 z Lublina rodziny Arct\u00f3w. Firm\u0119, przeniesion\u0105 po latach do Warszawy i rozwini\u0119t\u0105 przez Micha\u0142a Arcta (1840-1916) za\u0142o\u017cy\u0142 jego&hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":20497,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_mi_skip_tracking":false,"footnotes":""},"categories":[46],"tags":[],"class_list":["post-20496","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v19.4 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Biznes\u2026 i przemyt. Ksi\u0119garnia oraz wydawnictwo Stanis\u0142awa Arcta (1818-1900) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"pl_PL\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Biznes\u2026 i przemyt. Ksi\u0119garnia oraz wydawnictwo Stanis\u0142awa Arcta (1818-1900) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Jedna z najbardziej znanych polskich XIX-wiecznych firm ksi\u0119garsko-wydawniczych nale\u017ca\u0142a do wywodz\u0105cej si\u0119 z Lublina rodziny Arct\u00f3w. Firm\u0119, przeniesion\u0105 po latach do Warszawy i rozwini\u0119t\u0105 przez Micha\u0142a Arcta (1840-1916) za\u0142o\u017cy\u0142 jego&hellip;\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-06-09T09:38:03+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/Michal_Arct_Stanislaw_Arct_grob-scaled.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1707\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"2560\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Dignity News\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Napisane przez\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Dignity News\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Szacowany czas czytania\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minuty\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\",\"name\":\"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"description\":\"\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"pl-PL\"},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/\",\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/\",\"name\":\"Biznes\u2026 i przemyt. Ksi\u0119garnia oraz wydawnictwo Stanis\u0142awa Arcta (1818-1900) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website\"},\"datePublished\":\"2022-06-09T09:38:03+00:00\",\"dateModified\":\"2022-06-09T09:38:03+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Strona g\u0142\u00f3wna\",\"item\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Biznes\u2026 i przemyt. Ksi\u0119garnia oraz wydawnictwo Stanis\u0142awa Arcta (1818-1900)\"}]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb\",\"name\":\"Dignity News\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"pl-PL\",\"@id\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Dignity News\"},\"url\":\"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Biznes\u2026 i przemyt. Ksi\u0119garnia oraz wydawnictwo Stanis\u0142awa Arcta (1818-1900) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/","og_locale":"pl_PL","og_type":"article","og_title":"Biznes\u2026 i przemyt. Ksi\u0119garnia oraz wydawnictwo Stanis\u0142awa Arcta (1818-1900) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","og_description":"Jedna z najbardziej znanych polskich XIX-wiecznych firm ksi\u0119garsko-wydawniczych nale\u017ca\u0142a do wywodz\u0105cej si\u0119 z Lublina rodziny Arct\u00f3w. Firm\u0119, przeniesion\u0105 po latach do Warszawy i rozwini\u0119t\u0105 przez Micha\u0142a Arcta (1840-1916) za\u0142o\u017cy\u0142 jego&hellip;","og_url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/","og_site_name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","article_published_time":"2022-06-09T09:38:03+00:00","og_image":[{"width":1707,"height":2560,"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/Michal_Arct_Stanislaw_Arct_grob-scaled.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Dignity News","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Napisane przez":"Dignity News","Szacowany czas czytania":"2 minuty"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/","name":"Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","description":"","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"pl-PL"},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/","url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/","name":"Biznes\u2026 i przemyt. Ksi\u0119garnia oraz wydawnictwo Stanis\u0142awa Arcta (1818-1900) - Godno\u015b\u0107 - DignityNews.eu","isPartOf":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#website"},"datePublished":"2022-06-09T09:38:03+00:00","dateModified":"2022-06-09T09:38:03+00:00","author":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/#breadcrumb"},"inLanguage":"pl-PL","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/biznes-i-przemyt-ksiegarnia-oraz-wydawnictwo-stanislawa-arcta-1818-1900\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Strona g\u0142\u00f3wna","item":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Biznes\u2026 i przemyt. Ksi\u0119garnia oraz wydawnictwo Stanis\u0142awa Arcta (1818-1900)"}]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/0b62b762b8174802fabc81a3ecb1bfcb","name":"Dignity News","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"pl-PL","@id":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/97963171a6d9108f8381bbefb1c6b150c445b6ddd9e3077b96c86cf5892c85dc?s=96&d=mm&r=g","caption":"Dignity News"},"url":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/author\/mikolaj-palade\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20496","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=20496"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20496\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":20502,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20496\/revisions\/20502"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media\/20497"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=20496"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=20496"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dignitynews.eu\/pl\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=20496"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}